Nhóm nghiên cứu của Trường Đại học Ngân hàng TP HCM dự báo GDP nửa cuối năm “rất triển vọng”, khả năng trên 8%.
Đây là nội dung trong nghiên cứu “Phân tích kinh tế vĩ mô Việt Nam” do Trường Đại học Ngân hàng TP HCM (HUB) vừa công bố. Đại diện nhóm nghiên cứu, PGS.TS. Lê Hoàng Anh, cho biết dự báo được dựa trên các tính toán số học, mô hình kinh tế lượng, học máy, cùng với các cơ sở vĩ mô và vi mô.
Theo Cục Thống kê, tốc độ tăng trưởng quý II đạt 7,96%. PGS.TS. Lê Hoàng Anh cho rằng với xu hướng tăng trưởng quý sau cao hơn quý trước, GDP quý III và IV triển vọng vượt 8%. “Tính chung, mục tiêu tăng trưởng 8% của Việt Nam trong năm 2025 là khả thi”, ông nhận định.
Nhóm nghiên cứu đánh giá kinh tế nửa cuối năm vẫn đối mặt tình trạng bất ổn và những diễn biến tâm lý không thuận lợi. Tuy nhiên, Việt Nam có những “đòn bẩy chiến lược” là “bộ tứ” chính sách, gồm Nghị quyết 57, 59, 66 và 68.
Động lực tăng trưởng nửa cuối năm đến từ đầu tư, tiêu dùng và tác động của chính sách tiền tệ và tài khóa toàn cầu. Trong đó, đầu tư công tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt. Giải ngân 65% vốn còn lại sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa cho sản xuất và dịch vụ.
PGS.TS. Lê Hoàng Anh tóm tắt nghiên cứu tại hội thảo sáng 28/7. Ảnh: HUB
Bên cạnh đó, FDI vẫn duy trì nhờ lợi thế địa chính trị, cải cách chính sách và các FTA. Đặc biệt, nhóm chuyên gia HUB dự đoán đầu tư tư nhân “sẽ tăng mạnh, đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy tăng trưởng”.
Điều này nhờ niềm tin môi trường kinh doanh cải thiện, các chính sách hỗ trợ về thuế và tín dụng tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp tư nhân mở rộng quy mô sản xuất và đầu tư vào các ngành trọng điểm. Xu hướng chuyển dịch đầu tư vào công nghệ cao, số hóa và năng lượng tái tạo cũng góp phần kích thích vốn tư nhân chảy mạnh hơn vào nền kinh tế.
Ngoài ra, áp lực lạm phát được đánh giá không quá quan ngại, khả năng đạt được mục tiêu cả năm “rất lạc quan”. Tăng trưởng tín dụng dự báo về đích 16%.
Tuy nhiên, vẫn còn những thách thức trong hai quý cuối. HUB chỉ ra rằng, bất ổn địa chính trị và chính sách toàn cầu có thể tác động tâm lý đầu tư và tiêu dùng, khiến việc dự báo khó khăn hơn. Ngoài ra, áp lực thuế quan khiến xuất khẩu sang các thị trường lớn khó duy trì tăng trưởng cao.
Chuyên gia kinh tế Nguyễn Xuân Thành, Đại học Fulbright Việt Nam, cũng nhận định xuất khẩu của Việt Nam tăng trưởng rất tốt trong 6 tháng đầu do xu hướng tranh thủ mua hàng khi thuế đối ứng của Mỹ chưa hiệu lực.
Do đó, nhu cầu thị trường Mỹ nửa cuối năm dự báo không mạnh. Các thị trường khác như Trung Quốc, ASEAN cũng khó đột phá vì cạnh tranh cao. Ông Thành tính toán để đạt mục tiêu tăng trưởng 8,3-8,5%, xuất khẩu cả năm phải tăng 17%, là con số khá thách thức khi diễn biến thuế quan còn khó lường.
Với sản xuất, ông Thành lưu ý hầu hết chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) các tháng qua đều dưới 50, cho thấy doanh nghiệp vẫn thu hẹp. Sản lượng điện tiêu thụ cùng giai đoạn chỉ tăng khoảng 4%, là chỉ dấu sức khỏe nền kinh tế chưa mạnh. TS Trần Anh Tuấn, Chủ tịch hội đồng thành viên công ty Phát triển Công nghiệp Tân Thuận cũng cho biết xuất khẩu hiện chủ yếu dựa vào các đơn hàng cũ, trong khi đơn hàng mới cho các mặt hàng lợi thế giảm.
Với thách thức nội tại, tiêu dùng cũng chưa cải thiện nhiều, do xu hướng người dân tiết kiệm cao, làm giảm sức mua, theo TS Trần Anh Tuấn. Nguyên là trưởng ban đổi mới doanh nghiệp TP HCM, ông Tuấn chỉ ra tăng trưởng tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ chưa đến 10% (6 tháng đầu tăng 9,3%). “Từ sau dịch, tiêu dùng có cải thiện nhưng còn thấp. Tiêu dùng tăng trưởng 10-12% như trước Covid mới đảm bảo được tăng trưởng ổn định”, ông nói.
Ngoài ra, Nghị quyết 68 đã được ban hành nhưng số lượng doanh nghiệp thành lập mới và quay lại hoạt động trong 6 tháng đầu năm gần như ngang bằng với số rút lui, cho thấy việc thu hút nguồn lực xã hội và khuyến khích kinh tế tư nhân chưa cao. Chuyên gia Nguyễn Xuân Thành cũng chỉ ra đầu tư tư nhân vẫn tăng thấp hơn các động lực khác như vốn công hay FDI trong nửa đầu năm.
