Quỹ nhà ở quốc gia có 2 cấp, gồm trung ương do Chính phủ thành lập, Bộ Xây dựng quản lý và cấp địa phương do UBND cấp tỉnh thành lập.
Chính phủ vừa ban hành Nghị định 302 ngày 19/11 quy định chi tiết về Quỹ nhà ở quốc gia. Đây là quỹ tài chính Nhà nước ngoài ngân sách, có tư cách pháp nhân, hoạt động không vì mục đích lợi nhuận.
Trong đó, Quỹ nhà ở trung ương được Chính phủ thành lập, trực thuộc và giao Bộ Xây dựng quản lý. Còn Ủy ban nhân dân cấp tỉnh sẽ lập và quản lý Quỹ nhà ở địa phương.
Cơ cấu tổ chức gồm Giám đốc, tối đa 2 Phó giám đốc, Kế toán trưởng và không quá 5 phòng chuyên môn. Giám đốc Quỹ trung ương do Bộ trưởng Xây dựng bổ nhiệm, Giám đốc Quỹ địa phương do Chủ tịch UBND tỉnh bổ nhiệm.
Nguồn hình thành quỹ từ ngân sách nhà nước, giá trị quỹ đất xây dựng hạ tầng cho nhà ở xã hội, tiền bán nhà ở thuộc tài sản công, tiền đấu giá đất. Ngoài ra, quỹ cũng huy động nguồn đóng góp, hỗ trợ tự nguyện trong và ngoài nước, và các nguồn hợp pháp khác.
Quỹ nhà ở quốc gia sẽ đầu tư xây dựng nhà ở xã hội và hạ tầng kỹ thuật – xã hội để cho thuê. Quỹ tạo lập nhà ở xã hội bằng cách tiếp nhận, chuyển đổi công năng nhà ở thuộc tài sản công. Quỹ được phép mua, đặt hàng hoặc nhận chuyển giao nhà ở từ doanh nghiệp 100% vốn nhà nước. Ngoài ra, quỹ cũng có thể tiếp nhận nhà tái định cư, tạm cư và các nguồn đóng góp tự nguyện, hoặc mua nhà ở thương mại để cho cán bộ, công chức, viên chức và người lao động thuê.
Chính phủ đặt mục tiêu xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp đến 2030, riêng năm nay xây xong 100.000 căn. Theo số liệu của Bộ Xây dựng, tính tới cuối tháng 10, cả nước có 696 dự án được triển khai, với khoảng 640.000 căn hộ. Bộ ước tính khoảng 89.000 căn nhà xã hội sẽ hoàn thành năm nay, đạt 89% kế hoạch.
Việt Nam đang trong thời điểm tăng tốc để hoàn thành các chỉ tiêu trong năm 2025 và cả nhiệm kỳ. Tại cuộc họp tuần trước, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết thị trường bất động sản là kênh huy động và phân bổ vốn, có sức lan tỏa lớn đến các ngành kinh tế khác. Nhà điều hành đã tháo gỡ thể chế, pháp lý, vốn, quỹ đất, thủ tục cho các dự án, cải thiện nguồn cung.
Tuy vậy, thị trường vẫn tồn tại nhiều bất cập. Giá nhà ở, nhất là tại các đô thị lớn như Hà Nội, TP HCM, Đà Nẵng vẫn cao hơn nhiều so với thu nhập của người dân. Nhà ở xã hội – phân khúc giá bình dân với kỳ vọng tăng cung cho thị trường – vẫn chậm tiến độ, việc bố trí quỹ đất 20% cho loại nhà ở này tại các dự án thương mại chưa đảm bảo.
Theo đó, nhà điều hành kỳ vọng Quỹ nhà ở quốc gia sẽ góp phần cân đối cung – cầu, điều chỉnh cơ cấu hàng hóa bất động sản. Việc này tác động hạ giá nhà ở thương mại, giúp thị trường bất động sản phát triển ổn định, lành mạnh.
